NSA: Zakup środka trwałego na raty z zastrzeżeniem własności bez amortyzacji w CIT
- Wysłane przez Autor: Grzegorz Niebudek
- Kategorie CIT
- Data 17 listopad 2026 Dodaj jako źródło
w Google
Czego dotyczyła sprawa?
Spółka planowała zakup specjalistycznej maszyny do obróbki metali. Spółka miała zapłacić zaliczkę, a pozostałą część ceny uregulować w co najmniej 18 miesięcznych ratach. Problem polegał na tym, że sprzedawca zastrzegł sobie prawo własności maszyny aż do momentu zapłaty ostatniej raty.
Spółka argumentowała, że skoro faktycznie wykorzystuje urządzenie do uzyskiwania przychodów, powinna mieć możliwość jego amortyzowania. Alternatywnie domagała się prawa do bezpośredniego rozliczania rat w kosztach podatkowych.
NSA: nie ma własności, nie ma amortyzacji!
Dyrektor KIS odmówił spółce prawa do rozliczenia wydatków. Stanowisko to podtrzymał WSA w Warszawie, a ostatecznie również NSA. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 16a ust. 1 ustawy o CIT amortyzacji podlegają co do zasady środki trwałe stanowiące własność lub współwłasność podatnika.
Natomiast zgodnie z art. 589 Kodeksu cywilnego, w przypadku zastrzeżenia własności rzeczy do czasu zapłaty ceny, przeniesienie własności następuje pod warunkiem zawieszającym. Dopóki przedsiębiorca nie zapłaci ostatniej raty, nie staje się właścicielem maszyny, a tym samym nie może jej amortyzować.
Co istotne, NSA odrzucił również alternatywne rozwiązanie proponowane przez spółkę, czyli zaliczanie poszczególnych rat bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodów. Wydatki na nabycie maszyny powinny zostać rozliczone poprzez amortyzację dopiero po uzyskaniu prawa własności i spełnieniu pozostałych warunków ustawowych.
Co oznacza wyrok dla przedsiębiorców?
Rozstrzygnięcie ma istotne znaczenie dla firm finansujących zakup środków trwałych w systemie ratalnym, gdzie umowy przewidują zastrzeżenie własności na rzecz sprzedawcy. Może bowiem dojść do sytuacji, w której przedsiębiorca ponosi znaczne wydatki inwestycyjne, wykorzystuje zakupiony sprzęt i osiąga dzięki niemu przychody, ale przez wiele miesięcy nie ma możliwości podatkowego rozliczenia ceny zakupu.
Warto również podkreślić, że sam zakup na raty nie wyklucza amortyzacji. Decydujące znaczenie ma moment przeniesienia własności. Jeżeli przedsiębiorca staje się właścicielem urządzenia już przy jego wydaniu, a jedynie spłaca cenę w ratach, sytuacja podatkowa będzie odmienna.
Wyrok pokazuje zatem, jak duże znaczenie dla rozliczeń CIT mogą mieć postanowienia umowy sprzedaży.
Wyrok NSA z 25 czerwca 2026 r., II FSK 232/26.
Chcesz poszerzyć swoją wiedzę i dowiedzieć się więcej?
Zorganizuj szkolenie zamknięte dopasowane do potrzeb Twojego zespołu.
Autor: Grzegorz Niebudek

