Powtarzające się świadczenia niepieniężne wspólnika (art. 176 k.s.h.) a VAT: NSA ucina spory!

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) od dłuższego czasu zdaje się wyznawać zasadę, że od przybytku... głowa nie boli, zwłaszcza gdy mowa o podatkach. Jeśli jesteś wspólnikiem w spółce z o.o. i na mocy umowy spółki (słynny art. 176 k.s.h.) regularnie wspierasz swój biznes projektami graficznymi, IT czy obsługą klientów, fiskus niemal automatycznie widział w Tobie niezależnego przedsiębiorcę. Wynik? „Proszę wystawić fakturę i doliczyć VAT!”. Na szczęście sądy administracyjne postanowiły sprowadzić urzędniczy zapał na ziemię.  

KIS gra swoje, Wojewódzki Sąd Administracyjny punktuje 

W głośnej sprawie rozpatrywanej przez WSA w Rzeszowie (sygn. akt I SA/Rz 42/24), Dyrektor KIS uparcie twierdził, że skoro wynagrodzenie wspólnika za świadczenia niepieniężne nie stanowi przychodu z pracy ani działalności wykonywanej osobiście, to automatycznie wpada w sidła podatku VAT. Organ uznał dalszą analizę za bezprzedmiotową.  

Rzeszowski sąd uznał to podejście za rażący błąd. Wskazał, że kluczem do opodatkowania VAT jest samodzielność wykonywanej działalności. Skoro wspólnik realizuje zadania przy użyciu infrastruktury spółki, to ona ponosi odpowiedzialność przed klientami, a sam wymiar godzinowy przypomina etat – o żadnej „samodzielności” nie ma mowy.  

NSA stawia kropkę nad „i” 

Dyrektor KIS nie dawał za wygraną, ale Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 12 czerwca br. (sygn. akt I FSK 1401/24 oraz I FSK 1449/24) ostatecznie utrzymał w mocy orzeczenie rzeszowskiego sądu. Co najważniejsze, z ustnych motywów rozstrzygnięcia NSA jasno wynika, że: 

• To niemalże etat: Czynności wykonywane w ramach art. 176 k.s.h. są w swojej charakterystyce na tyle zbliżone do stosunku pracy, że wykluczają uznanie wspólnika za niezależnego podatnika VAT. 

• Katalog wyłączeń jest otwarty: NSA kategorycznie zaznaczył, że wyłączenie z art. 15 ust. 3 ustawy o VAT nie ma charakteru wyczerpującego. Jeżeli dana aktywność ze swojej natury nie jest wykonywana w ramach samodzielnej działalności gospodarczej, to po prostu nie podlega pod VAT – kropka. 

Nasza rekomendacja: Jeśli Twoja umowa spółki nakłada na Ciebie obowiązki korporacyjne, a KIS próbuje wcisnąć Ci do ręki bloczek faktur, powołaj się na najnowsze, czerwcowe wyroki NSA. Bezpieczeństwo podatkowe Twojej firmy to fundament, na którym warto budować biznes – bez niepotrzebnego strachu przed fiskusem.