Jak bezpiecznie stosować 8% VAT? Kompletny przewodnik po umowach na montaż zabudowy i blatów
W świecie podatku od towarów i usług, stawka 8% na montaż elementów wyposażenia w budownictwie objętym społecznym programem mieszkaniowym to jeden z najgorętszych tematów spornych z fiskusem. Choć orzecznictwo (w tym słynna uchwała NSA o sygn. I FPS 2/13) otworzyło drogę do niższej stawki, diabeł tkwi w szczegółach technicznych i treści samej umowy.
Poniżej przedstawiamy zestawienie warunków, które muszą zostać spełnione, aby montaż blatów, parapetów czy szaf wnękowych mógł zostać uznany za usługę modernizacji opodatkowaną stawką 8% VAT.
- Definicja przedmiotu umowy: Usługa kompleksowa, nie dostawa
Zamiast "sprzedaży blatu" czy "sprzedaży szafy", umowa powinna opisywać świadczenie kompleksowe. Klient nie kupuje u Ciebie desek czy kamienia, lecz finalny efekt w postaci trwale zmodernizowanego pomieszczenia.
- Wskazówka: W treści umowy podkreśl, że celem jest unowocześnienie i podniesienie standardu użytkowego lokalu (modernizacja).
- Trzy filary "Modernizacji" w dokumentacji technicznej
Aby usługa montażu kwalifikowała się do stawki 8%, z opisu zlecenia powinno wynikać, że:
- Indywidualizacja: Komponenty są projektowane pod konkretny wymiar, uwzględniając nieregularności ścian i kątów danego pomieszczenia (nie są to meble "z paczki").
- Wykorzystanie konstrukcji: Elementy trwale wykorzystują ściany, podłogę lub sufit jako części konstrukcyjne (np. tył szafy to ściana budynku).
- Nierozerwalność: Demontaż zabudowy powinien być praktycznie niemożliwy bez uszkodzenia elementu lub samej konstrukcji budynku (dziury w tynku, zniszczenie blatu).
- Weryfikacja obiektu i powierzchni
Zastosowanie stawki 8% jest uzależnione od rodzaju i wielkości nieruchomości. Do dokumentacji warto dołączyć oświadczenie klienta o statusie lokalu.
- Limity powierzchni: Stawka 8% obowiązuje dla mieszkań do 150 m² oraz domów jednorodzinnych do 300 m².
- Nadwyżka metrażu: Jeśli nieruchomość jest większa, podstawa opodatkowania musi zostać podzielona – preferencyjna stawka dotyczy tylko części powierzchni mieszczącej się w limicie.
- Wyłączenia – na co uważać?
Fiskus i sądy wskazują na kilka obszarów, gdzie 8% VAT jest ryzykowne lub wprost wyłączone:
- Sprzęt AGD: Nawet jeśli jest on częścią "kuchni pod zabudowę", dostawa lodówki czy piekarnika powinna być opodatkowana stawką 23% (nie podnosi ona standardu budynku w sposób trwały).
- Infrastruktura zewnętrzna: Roboty wykonywane poza bryłą budynku (np. altany, przyłącza poza budynkiem) co do zasady wymagają stawki 23%.
- Meble wolnostojące: Jeśli szafę można po prostu wynieść, zawsze stosujemy 23% VAT.
Złota zasada dla CFO: Dokumentuj proces
W razie kontroli faktura "Montaż blatów – 8%" to za mało. Kompletna dokumentacja powinna zawierać:
- Pisemną umowę precyzującą charakter prac modernizacyjnych.
- Projekt techniczny ze specyfikacją wymiarów dopasowanych do konkretnego wnętrza.
- Protokół odbioru, w którym potwierdzono trwałe połączenie elementów z konstrukcją lokalu.
