VAT od budowy Park&Ride – NSA potwierdza prawo gminy do odliczenia podatku od całej inwestycji
Czy gmina może odliczyć VAT od wydatków na infrastrukturę udostępnianą nieodpłatnie, jeżeli infrastruktura ta jest niezbędna do świadczenia odpłatnych usług? Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 października 2026 r. (sygn. I FSK 1702/24) potwierdził, że w określonych okolicznościach takie odliczenie jest możliwe. Kluczowe znaczenie ma funkcja całej inwestycji, a nie wyłącznie sposób wykorzystania jej poszczególnych elementów.
Infrastruktura odpłatna i nieodpłatna w ramach jednej inwestycji
Sprawa dotyczyła gminy planującej realizację inwestycji typu Park&Ride. Projekt obejmował nie tylko parking i stację rowerową, ale również towarzyszącą im infrastrukturę, w szczególności drogę dojazdową, zatokę autobusową, ciągi komunikacyjne, tereny zielone i stanowiska informacyjne.
Gmina zamierzała wykorzystywać parking oraz stację rowerową do odpłatnego świadczenia usług. Pozostałe elementy infrastruktury miały być udostępniane nieodpłatnie, jednak – jak wskazywała gmina – były funkcjonalnie powiązane z działalnością odpłatną.
W związku z tym gmina uznała, że przysługuje jej prawo do odliczenia VAT od wydatków poniesionych na realizację całego przedsięwzięcia.
Organ podatkowy zakwestionował pełne odliczenie VAT
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie podzielił stanowiska gminy. W jego ocenie prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługiwało jedynie w odniesieniu do infrastruktury bezpośrednio wykorzystywanej do odpłatnego świadczenia usług.
Zdaniem organu pozostałe elementy inwestycji, takie jak droga dojazdowa, zatoka autobusowa czy tereny zielone, służyły realizacji zadań własnych gminy, a tym samym pozostawały poza zakresem jej działalności gospodarczej na gruncie VAT.
NSA: decydujący jest związek wydatków z działalnością opodatkowaną
Stanowiska organu nie podzielił WSA we Wrocławiu (sygn. I SA/Wr 953/23), a następnie NSA, który utrzymał w mocy korzystny dla gminy wyrok.
Sądy zwróciły uwagę, że samo zaliczenie określonego przedsięwzięcia do zadań własnych gminy nie wyklucza automatycznie jej działania w charakterze podatnika VAT.
Istotne jest ustalenie, czy poniesione wydatki pozostają w związku z wykonywaniem czynności opodatkowanych.
W rozpatrywanej sprawie infrastruktura udostępniana nieodpłatnie pełniła funkcję pomocniczą wobec odpłatnych usług parkingowych i rowerowych. Poszczególne elementy tworzyły funkcjonalną całość, a infrastruktura towarzysząca umożliwiała korzystanie z podstawowych usług oraz zwiększała ich atrakcyjność.
Co wyrok oznacza dla jednostek samorządu terytorialnego?
Wyrok stanowi istotny argument na rzecz prawa do odliczenia VAT od wydatków na infrastrukturę, która wprawdzie jest udostępniana nieodpłatnie, ale pozostaje funkcjonalnie związana z działalnością opodatkowaną.
Nie oznacza to jednak, że każda inwestycja komunalna obejmująca elementy odpłatne i nieodpłatne automatycznie daje prawo do pełnego odliczenia VAT. Każdorazowo konieczne jest wykazanie rzeczywistego związku poszczególnych wydatków z działalnością gospodarczą gminy.
