Zabezpieczenie akcyzowe nie jest „do pożyczenia”. Ważna interpretacja dla składów podatkowych i operatorów logistycznych
- Wysłane przez Autor: Łukasz Jankowski
- Kategorie Cło i akcyza
- Data 11 lipiec 2026
W praktyce obrotu wyrobami akcyzowymi często pojawiają się pytania, czy zabezpieczenie akcyzowe złożone przez jeden podmiot może zostać wykorzystane na potrzeby działalności innego przedsiębiorcy. Szczególnie dotyczy to sytuacji, w których kilka podmiotów współpracuje przy produkcji, magazynowaniu, transporcie lub eksporcie wyrobów akcyzowych.
Najnowsza interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 16 czerwca 2026 r. nr 0111-KDIB3-3.4013.127.2026.2.MAZ pokazuje, że w tym zakresie należy zachować dużą ostrożność. Organ potwierdził, że zabezpieczenie akcyzowe złożone przez jeden skład podatkowy nie może zostać wykorzystane na potrzeby przemieszczenia wyrobów akcyzowych realizowanego przez inny podmiot prowadzący skład podatkowy, jeżeli podmiot udostępniający zabezpieczenie nie uczestniczy w tej operacji.
Na czym polegał problem?
Sprawa dotyczyła spółki prowadzącej skład podatkowy jako operator logistyczny. Spółka posiadała zabezpieczenie akcyzowe w formie gwarancji bankowej. Do spółki zgłosił się inny podmiot prowadzący skład podatkowy, który produkował wyroby tytoniowe i planował ich przemieszczenie w procedurze zawieszenia poboru akcyzy, a następnie eksport poza Unię Europejską.
Model współpracy miał polegać na tym, że zabezpieczenie akcyzowe złożone przez operatora logistycznego zostałoby wykorzystane do zabezpieczenia przemieszczeń realizowanych przez producenta.
Istotne było jednak to, że operator logistyczny:
- nie był właścicielem wyrobów,
- nie magazynował ich w swoim składzie podatkowym,
- nie organizował transportu,
- nie działał jako przewoźnik ani spedytor,
- nie występował w systemie EMCS jako wysyłający ani odbiorca.
Jego rola miała ograniczyć się wyłącznie do „udostępnienia” zabezpieczenia akcyzowego.
Stanowisko KIS: takiego modelu przepisy nie przewidują
Dyrektor KIS zgodził się ze stanowiskiem spółki, że taki model nie jest dopuszczalny. Zabezpieczenie akcyzowe nie jest instrumentem, którym można swobodnie dysponować i przekazywać go innym podmiotom do ich własnych operacji akcyzowych.
Organ podkreślił, że przepisy ustawy o podatku akcyzowym określają, kto jest zobowiązany do złożenia zabezpieczenia oraz w jakich przypadkach zabezpieczenie może zostać złożone przez inny podmiot. Są to przypadki szczególne, dotyczące m.in. przewoźnika, spedytora, właściciela wyrobów lub odbiorcy wyrobów. Jeżeli dany podmiot nie mieści się w tych kategoriach i nie jest faktycznie zaangażowany w przemieszczenie, nie może „podstawić” swojego zabezpieczenia za inny skład podatkowy.
W praktyce oznacza to, że zabezpieczenie akcyzowe jest powiązane z konkretnym podmiotem, jego działalnością oraz ryzykiem podatkowym wynikającym z wykonywanych przez niego czynności. Nie powinno być traktowane jak uniwersalna gwarancja, którą można udostępnić kontrahentowi w oderwaniu od rzeczywistego udziału w transakcji.
Dlaczego ta interpretacja jest ważna?
Interpretacja ma znaczenie nie tylko dla składów podatkowych, ale również dla operatorów logistycznych, producentów wyrobów akcyzowych, podmiotów eksportujących oraz firm uczestniczących w łańcuchach dostaw wyrobów akcyzowych.
W praktyce biznesowej może pojawiać się pokusa, aby uprościć model operacyjny i wykorzystać zabezpieczenie złożone przez podmiot, który ma już odpowiednią gwarancję bankową lub wyższy limit zabezpieczenia. Interpretacja pokazuje jednak, że takie rozwiązanie może być zakwestionowane, jeżeli nie wynika wprost z przepisów i nie odpowiada rzeczywistej roli danego podmiotu w przemieszczeniu.
Praktyczny wniosek dla przedsiębiorców
Przed rozpoczęciem współpracy w zakresie produkcji, magazynowania, przemieszczania lub eksportu wyrobów akcyzowych warto dokładnie ustalić, który podmiot:
- jest właścicielem wyrobów,
- prowadzi skład podatkowy, z którego wyroby są wyprowadzane,
- występuje jako wysyłający lub odbiorca w EMCS,
- organizuje transport,
- działa jako przewoźnik lub spedytor,
- odpowiada za zabezpieczenie akcyzowe.
Dopiero taka analiza pozwala ocenić, czy dane zabezpieczenie może zostać wykorzystane w konkretnym modelu operacyjnym.
Podsumowanie
Zabezpieczenie akcyzowe nie jest neutralnym instrumentem finansowym, który można wykorzystać w dowolnej operacji akcyzowej. Jest ono ściśle powiązane z podmiotem, który je składa, oraz z czynnościami, które ten podmiot wykonuje.
Interpretacja Dyrektora KIS potwierdza, że przy projektowaniu modeli współpracy w obrocie wyrobami akcyzowymi kluczowe znaczenie ma nie tylko sama treść umowy między stronami, ale przede wszystkim rzeczywista rola każdego uczestnika transakcji na gruncie przepisów akcyzowych.
