Brak kar dla przedsiębiorców za niezałożenie skrzynki do e-Doręczeń z powodu awarii

Od 1 października 2026 r. przedsiębiorcy wpisani do CEIDG powinni mieć aktywny adres do e-Doręczeń, ale przeciążony w ostatnich dniach września portal Biznes.gov.pl nie pozwolił wielu przedsiębiorcom zdążyć. Czy grożą im za to konsekwencje? Co do zasady - nie. 

Obowiązek bez sankcji 

Ustawa o doręczeniach elektronicznych wymaga od przedsiębiorców zarejestrowanych w CEIDG przed 2025 r., by do 30 września 2026 r. uzyskali wpis adresu do bazy adresów elektronicznych.  

Nie przewiduje jednak ani grzywny, ani administracyjnej kary pieniężnej za jego brak.  

Organ nie może nałożyć sankcji, której ustawa nie zna. Tym bardziej trudno czynić zarzut firmie, która próbowała założyć adres, a system jej na to nie pozwolił. 

Nie jest to kwestia łaskawości resortu, lecz zasady legalności.  

Organy administracji działają na podstawie i w granicach prawa, a dolegliwość o charakterze represyjnym musi wynikać z wyraźnego przepisu ustawy. Skoro ustawodawca nie zastrzegł kary za brak adresu, urząd nie wyprowadzi jej ani z ogólnego obowiązku, ani z samego upływu terminu. Obowiązek istnieje, ale jego niedopełnienie rodzi skutki wyłącznie praktyczne i organizacyjne, o których niżej. 

Awaria portalu i stanowisko resortu 

Od 29 września portal Biznes.gov.pl działał z przerwami, a 30 września bywał całkowicie niedostępny. Ministerstwo Rozwoju i Technologii wprowadziło kolejkowanie użytkowników i zapewniło, że opóźnienie z przyczyn technicznych nie rodzi konsekwencji dla przedsiębiorców.  

Niemniej komunikat resortu nie jest źródłem prawa i nie wiąże sądów. Mocniejszym argumentem pozostaje więc brak podstawy prawnej do jakiejkolwiek kary. 

Warto przy tym odróżnić dwie sytuacje, tj. przedsiębiorcę, który odkładał sprawę do ostatniej chwili, i tego, który próbował wielokrotnie, a system odpowiadał błędem. W drugim przypadku niewykonanie obowiązku wynika z okoliczności niezależnych od niego. Gdyby ustawodawca kiedyś wprowadził sankcję, jej wymierzenie takiej firmie byłoby trudne do obrony, bo odpowiedzialność zakłada, że naruszenie można zarzucić adresatowi. 

Ponadto awaria dotknęła też zakładania, zawieszania i wznawiania działalności. Ponieważ wniosek o zmianę wpisu w CEIDG wymaga danych do utworzenia adresu, jego brak może utrudniać także te sprawy. Resort podpowiada w takich przypadkach usługę Firma w aplikacji mObywatel. 

Realny koszt: pisma, nie kary 

Dopóki firma nie ma aktywnego adresu, urząd wysyła korespondencję w formie papierowej, jak dotychczas. Ryzyko pojawia się dopiero po aktywacji skrzynki. Nieodebrane pismo uznaje się za doręczone po 14 dniach, a od tej chwili biegną terminy na odpowiedź czy odwołanie. Dlatego wniosek warto złożyć niezwłocznie po przywróceniu portalu, a skrzynkę, po uruchomieniu, regularnie sprawdzać. Na wszelki wypadek dobrze też zachować zrzuty ekranu z komunikatami o błędzie z ostatnich dni.