NSA zajął kategoryczne stanowisko w sprawie 9% stawki CIT – limit jest nieprzekraczalny
Sprawa dotyczyła osoby prawnej, która w trakcie roku podatkowego przekroczyła próg 2 mln EUR przychodów. Spółka postanowiła złożyć do właściwego urzędu skarbowego wniosek o stwierdzenie nadpłaty, bowiem w jej ocenie przepisy art. 19 ustawy o CIT dopuszczają możliwość hybrydowego opodatkowania dochodu. W zaproponowanym scenariuszu dochód do 2 mln EUR (próg przelicza się na złote według średniego kursu EUR ogłaszanego przez NBP na pierwszy dzień roboczy roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1000 zł) powinien zostać opodatkowany stawką 9%, natomiast nadwyżka podlegałaby standardowej stawce 19%.
Zarówno organ podatkowy, jak i WSA w Gliwicach jednoznacznie zanegowały taką interpretację. Organ stwierdził, że stawka 9% stanowi wyjątek od reguły ogólnej. Jej zastosowanie jest uzależnione od kumulatywnego spełnienia wszystkich przesłanek ustawowych przez cały rok podatkowy. Tym samym przekroczenie limitu przychodów prowadzi do utraty prawa do preferencji w całości.
Stanowisko organu poparł WSA w Gliwicach, dodając, że przekroczenie progu powoduje brak podstawy prawnej do zastosowania preferencyjnej stawki. Ustawa o CIT nie zawiera jakichkolwiek przepisów dopuszczających możliwość hybrydowego opodatkowania dochodu, a preferencyjna stawka ma charakter niepodzielny w odniesieniu do całego roku podatkowego.
Jako sąd ostatniej instancji wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. II FSK 991/23, podzielił stanowisko organu i sądu I instancji. NSA zauważył, że organ podatkowy słusznie uznał stawkę 9% za wyjątek od ogólnej reguły. W prawie podatkowym wyjątki tego rodzaju powinny być interpretowane ściśle, bez możliwości stosowania analogii czy rozszerzania ich zakresu, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania.
Następnie NSA podzielił argumentację przedstawioną przez WSA w Gliwicach. W jego ocenie konstrukcja art. 19 ustawy o CIT nie daje możliwości hybrydowego opodatkowania dochodów – albo podatnik spełnia kryteria określone w ustawie w odniesieniu do całego roku podatkowego, albo ich nie spełnia, a preferencyjna stawka nie znajduje zastosowania. Nie istnieje również żadna podstawa prawna uzasadniająca odmienne stanowisko.
Zdaniem NSA powyższa wykładnia nie narusza zasad konstytucyjnych, gdyż pozostaje zgodna z regułami wykładni prawa podatkowego, w szczególności z prymatem wykładni literalnej.
Podatnicy muszą zatem zachować ostrożność przy stosowaniu stawki 9%. Przekroczenie limitu 2 mln EUR przychodów w roku podatkowym nawet o niewielką kwotę wyklucza możliwość zastosowania wskazanej preferencji, co może okazać się bolesne dla wielu firm.
