Prezydent podpisał nowelizację Prawa wodnego. Czas na legalizację niektórych studni bez kar
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał ustawę nowelizującą Prawo wodne, która wprowadza czasową możliwość zalegalizowania części urządzeń wodnych wykonanych bez wymaganych formalności. Nowe przepisy mają zachęcić właścicieli istniejących ujęć wód podziemnych do uregulowania ich statusu prawnego, bez ryzyka poniesienia dotychczasowych, bardzo dotkliwych sankcji finansowych.
Nowelizacja wprowadza do Prawa wodnego przepisy o charakterze przejściowym, które będą obowiązywać od dnia wejścia w życie ustawy do 31 grudnia 2027 r. W tym okresie właściciele urządzeń wodnych służących do poboru wód podziemnych, wykonanych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego lub bez dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, będą mogli przeprowadzić ich legalizację bez obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej oraz bez narażania się na administracyjną karę pieniężną.
Z preferencyjnych zasad będą mogły skorzystać wyłącznie osoby posiadające urządzenia wykonane przed wejściem w życie nowych przepisów. Warunkiem skorzystania z tej możliwości będzie złożenie kompletnego wniosku o legalizację najpóźniej do 31 grudnia 2027 r.
Nowelizacja obejmie również sprawy już prowadzone przez organy. Oznacza to, że nowe regulacje znajdą zastosowanie zarówno do postępowań dotyczących legalizacji urządzeń wodnych do poboru wód podziemnych, jak i do postępowań w sprawie administracyjnych kar pieniężnych za wykonanie takich urządzeń bez wymaganej zgody wodnoprawnej, o ile postępowania te pozostają w toku.
Zmiana przepisów ma istotne znaczenie przede wszystkim dla właścicieli studni głębinowych wykorzystywanych w gospodarstwach rolnych. W praktyce wielu z nich przez lata nie decydowało się na legalizację ujęć w obawie przed wysokimi sankcjami finansowymi. Dotychczas obowiązujące przepisy przewidywały bowiem możliwość nałożenia administracyjnych kar sięgających od kilku tysięcy do nawet miliona złotych.
Warto jednak pamiętać, że możliwość skorzystania z czasowej legalizacji nie oznacza automatycznego uznania każdego urządzenia za zgodne z prawem. W toku postępowania właściwe organy będą nadal badały, czy dane ujęcie spełnia wymagania wynikające z obowiązujących przepisów, w szczególności w zakresie parametrów technicznych, sposobu korzystania z wód oraz wpływu na zasoby wodne.
Nowelizacja stanowi więc ograniczoną w czasie szansę na uporządkowanie stanu prawnego istniejących urządzeń wodnych. Właściciele studni wykonanych bez wymaganych zgód powinni przeanalizować swoją sytuację i rozważyć złożenie wniosku o legalizację przed upływem ustawowego terminu. Ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia.
