Prezydent podpisał: Ochrona czasowa zamiast specustawy
Polscy pracodawcy i ich ukraińscy pracownicy mogą odetchnąć. Dzień 4 marca 2026 r. przestał spędzać sen z powiek. Parlament uchwalił a Prezydent podpisał stosowne zmiany, więc możliwe będzie dalsze wykonywanie pracy po tej dacie.
Kiedy w 2022 r. wprowadzano specustawę, nikt nie był w stanie przewidzieć, ile czasu będzie trwała wojna. Minęły 4 lata, a konflikt wciąż trwa. Przedłużający się konflikt spowodował konieczność zmiany prawnego podejścia do tematu. Na dodatek wrześniowe weto Prezydenta spowodowało, że w celu uniknięcia w przyszłości takich sytuacji konieczna jest stała regulacja niewymagająca nowelizacji co kilka/kilkanaście miesięcy.
I trzeba przyznać, że rząd się spisał… To znaczy wykreślił stare zasady i wprowadził stare, ale nowe zasady dotyczące zatrudniania obywateli Ukrainy. No ale po kolei.
- Póki co specjalne zasady zatrudniania dotyczą obywateli Ukrainy w czasie wojny. Po nowemu mają to być regulacje systemowe dotyczące wszystkich cudzoziemców, którzy z uwagi na daną sytuację geopolityczną (sytuację w ich kraju) zostaną objęci ochroną czasową. Oby się nigdy nie przydały!
- Część przepisów specustawy (np. w odniesieniu do legalności pobytu, bez której nie ma legalności pracy) miała czasowy charakter i była systematycznie przedłużona. Po nowemu mamy automatyzm – jeżeli UE przedłuży ochronę, to ochrona jest przedłużona…takżew Polsce. W efekcie w chwili obecnej ochrona zostaje przedłużona o kolejny rok, a jeżeli UE znowu ją przedłuży, to nowy okres będzie obowiązywał także u nas. W ten sposób rząd uniezależnił się od weta Prezydenta, a zatem sytuacja już się nie powtórzy.
- Legalizacja pobytu – ze specustawy trafia do ustawy zdnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (j. Dz. U. z 2025 r. poz. 223 zpóźn. zm.). W praktyce oznacza to przedłużenie legalności pobytu na 3 lata – przez taki bowiem okres stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie czasowej. Mamy więc dużo czasu na to, żeby faktycznie uzyskać taką ochronę lub zalegalizować pobyt w inny sposób (np. uzyskać zezwolenie pobytowe i kartę pobytu).
- Legalizacja pracy – żeby było ciekawiej ze specustawy trafia do ustawyz dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 621).Wciąż będą stosowane powiadomienia (ewidentnie się spodobały), ale po nowemu nie będą już przypisane stricte do obywateli Ukrainy, tylko do każdego, kto jest objęty ochroną czasową (w okresie 3 lat obywatele Ukrainy przebywający legalnie w Polsce są traktowani tak, jakby mieli ochronę czasową).
Oczywiście zmian jest znacznie więcej, ale z perspektywy stron stosunku pracy te są najważniejsze. Po prostu w nocy z 4 na 5 marca będzie można spać spokojnie.
