Szkolenia online w zakresie kształcenia zawodowego mogą podlegać zwolnieniu z VAT

W dniu 29 stycznia 2026 r. zapadł wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. III SA/Wa 2095/25, który po raz kolejny unaocznia istotny problem związany ze zwolnieniem z VAT usług kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego. Problem ten nie dotyczy jednak samych podatników, lecz wadliwej konstrukcji przepisów krajowych oraz praktyki ich stosowania przez organy podatkowe. 

Spór o zwolnienie z VAT dla szkoleń online  

Sprawa dotyczy spółki świadczącej – za pośrednictwem platformy online – usługi szkoleniowe z zakresu kształcenia, dokształcania i przekwalifikowania zawodowego w obszarze medycyny. W wydanej wobec spółki interpretacji podatkowej, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał, że spółka nie ma prawa do skorzystania ze zwolnienia z VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku od towarów i usług. 

Zdaniem organu, szkolenia – zarówno merytoryczne, jak i tzw. „miękkie” oraz prawne – nie mogą korzystać ze zwolnienia, ponieważ spółka nie jest podmiotem prawa publicznego ani podmiotem „podobnym” do takiego podmiotu w rozumieniu przepisów prawa. 

Argumentacja organu: brak „cech podmiotu publicznego” 

Organ podatkowy wskazał, w uchylonej przez sąd interpretacji, że spółka: 

• nie posiada cech podmiotu publicznego, 
• nie planuje prowadzenia szkoleń pod bezpośrednim nadzorem państwowych instytucji regulacyjnych, 
• nie organizuje szkoleń przez Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego, 
• nie posiada potwierdzenia Naczelnej Rady Lekarskiej spełnienia warunków kształcenia podyplomowego lekarzy. 

W ocenie organu powyższe okoliczności mają przesądzać o braku podobieństwa do podmiotów prawa publicznego, a tym samym o braku prawa do zwolnienia z VAT. 

Kluczowy problem: czym jest „podmiot podobny”? 

WSA w Warszawie zasadniczo nie podzielił tej argumentacji. Sąd zwrócił uwagę na fundamentalną kwestię: ani przepisy krajowe, ani przepisy unijne nie wskazują, na czym konkretnie ma polegać podobieństwo do podmiotu prawa publicznego. 

Co więcej, regulacje nie zawierają żadnego katalogu wymogów, które musiałby spełniać podmiot niepubliczny, aby mógł zostać uznany za „podobny”. Skoro zatem takich kryteriów w przepisach nie ma, organ podatkowy nie ma prawa ich samodzielnie konstruować ani domniemywać. Prowadziłoby to do daleko idącego uznania administracyjnego fiskusa, a w praktyce do nieprzewidywalności prawa po stronie podatników. 

Wadliwa implementacja Dyrektywy VAT 

Sąd przyznał również rację podatnikowi, że art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT został błędnie zaimplementowany do krajowego porządku prawnego. W konsekwencji podatnik ma prawo bezpośrednio powoływać się na art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy VAT. Przepisy unijne nie uzależniają bowiem zwolnienia od prowadzenia działalności w formach przewidzianych w odrębnych przepisach. 

Przepis unijny posługuje się innym kryterium – podobieństwem celów działalności. Regulacje unijne mają na celu zapewnienie jak najszerszego dostępu do usług edukacyjnych i nie mogą prowadzić do nieuzasadnionego ograniczania świadczenia takich usług przez podmioty komercyjne. 

Pytanie nie do podatnika, lecz do ustawodawcy 

Jedną z najistotniejszych tez ustnych motywów wyroku jest jednoznaczne wskazanie, że pytanie o to, czym jest „podmiot podobny do podmiotu prawa publicznego”, nie powinno być kierowane do podatnika. Adresatem tego pytania powinien być zdaniem Sądu ustawodawca. 

To ustawodawca powinien w sposób jasny i precyzyjny określić: 

• jakie kryteria decydują o podobieństwie, 
• jakie warunki muszą spełniać podmioty inne niż publiczne, 
• w jakim zakresie organy podatkowe są uprawnione do weryfikacji tych warunków. 

Wnioski i postulaty legislacyjne 

Omawiany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ma istotne znaczenie nie tylko dla podatnika w tej konkretnej sprawie, lecz również dla całego rynku usług szkoleniowych. Po raz kolejny potwierdza on, że obecne brzmienie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o VAT jest problematyczne, a podatnicy mają też prawo stosować bezpośrednio przepisy prawa wspólnotowego, o ile są one dla podatników korzystniejsze. 

Wydaje się jednak, że konieczne są zmiany legislacyjne, ponieważ: 

1. przepis krajowy stanowi nieprawidłową implementację art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy VAT, 
2. brak jest jakiegokolwiek doprecyzowania kryterium „podobieństwa” do podmiotów prawa publicznego. 

Należałoby rozważyć wprowadzenie jasnych i obiektywnych kryteriów, które pozwalałyby podmiotom niepublicznym – w tym komercyjnym – na korzystanie ze zwolnienia z VAT dla usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego. Tylko takie rozwiązanie może zapewnić pewność prawa i ograniczyć uznaniowość organów podatkowych. 

Pełnomocnik podatnika w sprawie 

Na zakończenie warto wskazać, że omawiany wyrok zapadł w sprawie prowadzonej przez autora niniejszego artykułu jako pełnomocnika podatnika. Sąd w pełni podzielił argumentację strony skarżącej, w szczególności w zakresie: 

• braku podstaw do konstruowania przez organy podatkowe nieistniejących w przepisach kryteriów „podobieństwa” do podmiotów prawa publicznego, 
• wadliwej implementacji art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy VAT do krajowego porządku prawnego, 
• prawa podatnika do bezpośredniego powoływania się na przepisy unijne w sytuacji ich nieprawidłowej transpozycji. 

Wyrok ten stanowi kolejny przykład skutecznej ochrony praw podatników przed nadmiernym formalizmem i uznaniowością organów podatkowych oraz potwierdza znaczenie prawa unijnego jako realnego instrumentu obrony w sporach podatkowych. 

Jeśli masz podobną sprawę, być może warto z nami porozmawiać. 

Wyrok na dzień publikacji artykułu jest nieprawomocny.