Uproszczenia sprawozdawczości – nowe zasady, ważny termin
Ważny termin dla mikro i małych firm. Nowa uchwała o uproszczeniach niezbędna do marca 2026 r.
Przedsiębiorcy prowadzący jednostki mikro i małe, którzy od lat korzystają z uproszczonych form sprawozdawczości finansowej, stoją przed nowym obowiązkiem formalnym. Choć mogłoby się wydawać, że raz podjęta decyzja o uproszczeniach jest bezterminowa, zmiana przepisów wymusza ponowne podjęcie stosownych uchwał przez organy zatwierdzające. Czasu na dopełnienie formalności jest niewiele – dla większości podmiotów termin upływa 31 marca 2026 roku.
Dotychczasowa praktyka wielu firm opierała się na założeniu, że jeżeli status jednostki (mikro lub mała) nie uległ zmianie, to uchwała podjęta przed laty pozostaje w mocy. Jednak nowelizacja ustawy o rachunkowości, która weszła w życie 1 stycznia 2025 r., zmieniła reguły gry. Zgodnie z interpretacją potwierdzoną przez Ministerstwo Finansów, stare uchwały tracą ważność w odniesieniu do sprawozdań za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r.
Dlaczego trzeba podjąć nową uchwałę?
Klucz do zrozumienia problemu tkwi w przepisach przejściowych nowelizacji. Przewidują one, że decyzje o stosowaniu uproszczeń podjęte przed 1 stycznia 2025 r. zachowują moc wyłącznie dla sprawozdań finansowych sporządzanych za rok obrotowy 2024.
W praktyce oznacza to, że:
- Sprawozdanie za rok 2024 można jeszcze sporządzić na podstawie „starej” uchwały.
- Sprawozdanie za rok 2025 wymaga już nowej decyzji organu zatwierdzającego, nawet jeśli zakres stosowanych uproszczeń pozostaje identyczny jak w latach ubiegłych.
Kogo dotyczy ten obowiązek?
Obowiązek dotyczy wszystkich jednostek, które zamierzają skorzystać z preferencyjnych zasad sprawozdawczości przewidzianych w ustawie o rachunkowości dla:
- Jednostek mikro (korzystających z uproszczeń według załącznika nr 4 do ustawy).
- Jednostek małych (korzystających z uproszczeń według załącznika nr 5 do ustawy).
Uproszczenia te obejmują m.in. możliwość sporządzenia bardzo skróconego bilansu oraz rachunku zysków i strat, a także zwolnienie z obowiązku przygotowywania informacji dodatkowej w pełnym zakresie czy sprawozdania z działalności (przy spełnieniu określonych warunków).
Nieprzekraczalny termin: 31 marca 2026 r.
Dla jednostek, których rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, kluczową datą jest 31 marca 2026 r. Wynika to z art. 49c ust. 1 oraz art. 52 ust. 1 ustawy o rachunkowości. Decyzja o stosowaniu uproszczeń musi zostać podjęta przez organ zatwierdzający (np. zgromadzenie wspólników w spółce z o.o.) przed sporządzeniem sprawozdania finansowego za dany rok. Ponieważ termin na sporządzenie sprawozdania za rok 2025 mija właśnie z końcem marca 2026 r., uchwała musi zapaść najpóźniej w tym dniu.
Konsekwencje braku uchwały
Zlekceważenie tego obowiązku może mieć poważne skutki dla rzetelności ksiąg i sprawozdawczości. W przypadku braku aktualnej uchwały, jednostka traci prawo do stosowania uproszczeń. Oznacza to, że sprawozdanie finansowe za 2025 rok musiałoby zostać sporządzone według pełnego zakresu (załącznik nr 1 do ustawy), co wiąże się z koniecznością ujawnienia znacznie większej ilości danych i znacznie większym nakładem pracy dla działów księgowych.
Podsumowując: Biura rachunkowe oraz zarządy spółek powinny jak najszybciej zweryfikować stan prawny swoich decyzji o uproszczeniach. Nawet jeśli sytuacja finansowa i struktura firmy nie uległy zmianie, „odświeżenie” uchwały jest w tym roku wymogiem ustawowym, którego nie można pominąć.
