Kontrole podatkowe 2025: mniej postępowań, wyższe ustalenia – nowa strategia Krajowej Administracji Skarbowej
Posłuchaj artykułu:
W 2025 roku Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) przeprowadziła blisko 2,64 mln działań związanych z weryfikacją prawidłowości rozliczeń podatkowych — to wzrost o 9,4% w porównaniu z rokiem 2024. Równocześnie ustalenia z kontroli wzrosły o 29,1%, z 14,76 mld zł do 19,05 mld zł, co sugeruje rosnącą skuteczność działań kontrolnych administracji skarbowej.
-
Nowe podejście do kontroli – mniej, ale bardziej trafne działania
KAS konsekwentnie realizuje strategię ukierunkowania kontroli na wykrywanie rzeczywistych nadużyć podatkowych, zamiast nadmiernego kontrolowania poprawnych rozliczeń podatników. Taka zmiana paradygmatu nabiera realnego kształtu w statystykach:
- Kontrole celno-skarbowe: liczba przeprowadzonych kontroli spadła o 27,4%, ale ich efektywność mierzona ustaleniami wzrosła o 46,4% (z 4,45 mld zł do 6,52 mld zł). Świadczy to o lepszym typowaniu podmiotów do kontroli.
- Kontrole podatkowe: odnotowano spadek o 11,3% (8 722 w 2025 vs. 9 829 w 2024), co wynika z większego wykorzystania szybszych narzędzi weryfikacyjnych.
- Czynności sprawdzające: ta forma weryfikacji, mniej obciążająca dla podatnika niż kontrola formalna, zyskała na znaczeniu — liczba działań wzrosła o 9,6%, a kwota ustaleń o ok. 28%.
Dla doradców podatkowych i księgowych to sygnał, że fiskus w coraz większym stopniu preferuje działania inteligentnej analizy ryzyka i weryfikacji dokumentów na wstępnym etapie, zanim zostanie wszczęta pełna kontrola podatkowa.
-
Fikcyjne faktury — problem wciąż aktualny
Jednym z kluczowych obszarów działalności KAS w 2025 r. było zwalczanie nadużyć związanych z fikcyjnymi fakturami. Wykryto ich aż 376,8 tys., czyli o ponad 29% więcej niż w 2024 r. (ponad 85 tys. więcej), co stanowi najwyższy wynik od 2017 r. Wartość tych faktur przekroczyła 10,9 mld zł (wobec 8,71 mld zł rok wcześniej).
Tak wysokie liczby pokazują, że nadal rośnie skala wykrywania schematów oszustw VAT, a jednocześnie wskazują na skuteczność narzędzi analitycznych i typowania ryzyka stosowanych przez KAS.
-
Branże w centrum uwagi fiskusa
Według komunikatu KAS najczęściej weryfikowane były przedsiębiorstwa z sektora:
- gastronomii,
- budownictwa,
- warsztatów samochodowych,
- usług beauty,
- handlu internetowego.
Co to oznacza dla przedsiębiorców
- Większa precyzja fiskusa – lepsze systemy analityczne i typowanie podmiotów do kontroli oznaczają, że działania KAS mogą być bardziej ukierunkowane i mniej przypadkowe.
- Czynności sprawdzające zyskują na znaczeniu – to forma weryfikacji, która może być szybsza i mniej obciążająca dla firm, ale jednocześnie wymaga od podatnika większej przejrzystości i poprawności w dokumentacji.
- Fikcyjne faktury jako priorytet – przedsiębiorcy działający w branżach szczególnie narażonych powinni być przygotowani na możliwość weryfikacji rozliczeń pod kątem autentyczności dokumentów księgowych.
Warto zwiększyć ostrożność przy prowadzeniu rozliczeń oraz skorzystać ze wsparcia doradcy podatkowego w celu ograniczenia ryzyka błędów lub zakwestionowania pozycji kosztowych.
Komentarz eksperta
Dane za 2025 r. jednoznacznie pokazują, że Krajowa Administracja Skarbowa przeszła z modelu ilościowego na model jakościowy. Spadek liczby kontroli przy jednoczesnym, istotnym wzroście kwot ustaleń oznacza skuteczniejsze wykorzystanie narzędzi analitycznych, w tym typowania podmiotów na podstawie analizy ryzyka, danych JPK oraz informacji z systemów teleinformatycznych administracji skarbowej.
Z perspektywy podatników kluczowe są dwa wnioski. Po pierwsze, maleje prawdopodobieństwo przypadkowej kontroli, ale rośnie ryzyko weryfikacji w przypadku jakichkolwiek anomalii w rozliczeniach. Po drugie, coraz większe znaczenie mają czynności sprawdzające – często niedoceniane, a w praktyce stanowiące pierwszy etap pogłębionej analizy rozliczeń.
W praktyce oznacza to konieczność wdrożenia realnych procedur należytej staranności, bieżącego monitorowania rozliczeń VAT oraz weryfikacji kontrahentów. W warunkach rosnącej precyzji działań KAS strategia „reaktywna” może okazać się niewystarczająca. Przewagę zyskują podmioty, które zarządzają ryzykiem podatkowym w sposób systemowy, a nie incydentalny.
