Postępująca cyfryzacja administracji oraz rozwój kolejnych narzędzi komunikacji elektronicznej
NSA rozstrzygnie problem doręczeń elektronicznych
Postępująca cyfryzacja administracji publicznej oraz rozwój narzędzi komunikacji elektronicznej, takich jak e-Doręczenia czy e-Urząd Skarbowy, miały na celu usprawnienie relacji pomiędzy podatnikami a organami podatkowymi. W praktyce jednak zwiększenie liczby dostępnych kanałów doręczeń prowadzi do powstawania istotnych wątpliwości interpretacyjnych, w szczególności w zakresie ustalenia, kiedy dochodzi do skutecznego doręczenia.
W tym kontekście na uwagę zasługuje niedawno wydane postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2026 r. (sygn. akt I FSK 1307/25), w którym sąd skierował do rozstrzygnięcia w składzie siedmiu sędziów pytanie dotyczące skuteczności doręczeń elektronicznych.
Wskazane pytanie brzmi:
„Czy w rozumieniu art. 145 § 2 w zw. z art. 146 § 1, art. 144 § 1a i art. 144 § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111) dochodzi do zmiany adresu elektronicznego wskazanego w postępowaniu podatkowym przez pełnomocnika w pełnomocnictwie szczególnym, poprzez późniejsze wyrażenie – poza ww. postępowaniem – zgody przez tego pełnomocnika na doręczanie korespondencji za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy, stosownie do art. 35e ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 1131)?”
Sedno problemu sprowadza się do pytania, czy późniejsze wyrażenie zgody na doręczenia za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego może być traktowane jako skuteczna zmiana adresu do doręczeń wskazanego uprzednio w pełnomocnictwie szczególnym.
Stan faktyczny sprawy
Sprawa dotyczyła sytuacji, w której organ podatkowy doręczył decyzję z dnia 24 czerwca 2024 r. na konto pełnomocnika w systemie e-Urzędu Skarbowego. W ocenie organu doręczenie było skuteczne, ponieważ pełnomocnik uprzednio wyraził zgodę na doręczanie korespondencji za pośrednictwem tego systemu.
Organ przyjął zatem, że doszło do skutecznego doręczenia (w drodze tzw. fikcji doręczenia), a termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 22 lipca 2024 r.
Podatnik zakwestionował powyższe stanowisko, wskazując, że w udzielonym pełnomocnictwie szczególnym został wyraźnie wskazany adres elektroniczny do doręczeń w systemie ePUAP. W konsekwencji, w jego ocenie, doręczenie dokonane za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego było nieskuteczne, a termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu.
Stanowisko sądu
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (wyrok z dnia 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Kr 189/25) podzielił stanowisko organu podatkowego.
Sąd uznał, że doręczenie mogło zostać dokonane zarówno za pośrednictwem ePUAP, jak i e-Urzędu Skarbowego, ponieważ oba systemy stanowią dopuszczalne kanały doręczeń elektronicznych w postępowaniu podatkowym.
Jednocześnie wskazano, że wyrażenie przez pełnomocnika zgody na doręczenia za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego uprawniało organ do skierowania korespondencji właśnie tym kanałem.
NSA nie był pewny rozstrzygnięcia. Rozpoznając sprawę spółki, uznał, że zagadnienie to budzi poważne wątpliwości prawne i przedstawił je do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów NSA.
Rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia będzie miało istotne znaczenie dla praktyki stosowania przepisów dotyczących doręczeń elektronicznych.
W szczególności przesądzi ono:
- czy organy podatkowe są bezwzględnie związane adresem do doręczeń wskazanym w pełnomocnictwie i czy dopuszczalne jest uznanie późniejszej zgody na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy za zmianę tego adresu.
