Ulga konsolidacyjna
Od 2022 r. podatnicy CIT mogą korzystać z ulgi wspierającej procesy konsolidacyjne. Ulga dotyczy wydatków na nabycie udziałów lub akcji w spółce posiadającej osobowość prawną. Nie chodzi jednak niestety o cenę nabycia udziałów lub akcji, ale o określone wydatki, które spółki ponoszą, aby zawrzeć transakcję. Za kwalifikowane wydatki uznaje się wydatki związane bezpośrednio z transakcją nabycia udziałów (akcji) w spółce i przeznaczone tylko i wyłącznie na:
- obsługę prawną nabycia udziałów i akcji,
- wycenę udziałów i akcji,
- opłaty notarialne, sądowe i skarbowe,
- podatki i inne należności publicznoprawne zapłacone w Polsce i za granicą.
Zazwyczaj do tego typu wydatków będą zaliczać się wydatki na due dilligence prawny i podatkowy dotyczący nabywanej spółki, a także doradztwo prawne i podatkowe w zakresie samego procesu nabycia udziałów, w tym na wynagrodzenie za prowadzenie negocjacji, a także za wycenę udziałów spółki, a więc zazwyczaj także wycenę majątku spółki.
W roku podatkowym od podstawy opodatkowania można odliczyć nie więcej niż 250 000 złotych i to wyłącznie od dochodów z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych. Wydatki odliczone w ramach ulgi podlegają standardowemu zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów. Okoliczność, że niektóre wydatki na nabycie udziałów (akcji) podlegać będą zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów dopiero w momencie zbycia nabytych udziałów (akcji), nie wyklucza skorzystania z ulgi konsolidacyjnej. Odliczeniu podlega kwota faktycznie poniesionych w roku podatkowym wydatków, a odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym zostały nabyte udziały (akcje). Wątpliwości w praktyce może rodzić przypadek ponoszenia wydatków w innym roku, niż w roku nabycia udziałów. Wydaje się jednak, że moment poniesienia wydatków nie ma znaczenia dla możliwości skorzystania z ulgi. Przepis determinuje jedynie rok, w którym można ulgę rozliczyć.
W celu skorzystania z ulgi konsolidacyjnej, w wyniku nabycia udziałów (akcji) trzeba uzyskać kontrolę nad przejmowaną spółką (warunek nabycia w jednej transakcji udziałów w ilości stanowiącej bezwzględną większość głosów). W praktyce udziały lub akcje często nabywane są w ramach kilku transz lub od wielu stron na podstawie różnych umów. Biorąc pod uwagę wykładnię celowością, wydaje się zasadne, aby w tym kontekście sformułowanie „jedna transakcja” rozumieć szeroko, jako jedno uzgodnienie obejmujące także szereg związanych ze sobą nabyć udziałów lub akcji. W związku z brakiem wypowiedzi administracji podatkowej w zakresie ulgi konsolidacyjnej, nie można jednak wskazać podejścia organów w tym zakresie.
Główny przedmiot działalności spółki przejmowanej powinien być tożsamy lub wspierający działalność spółki przejmującej, przy czym działalność spółek powinna być prowadzona w takim kształcie przez co najmniej 2 lata.
Skorzystanie z ulgi wykluczają powiązania pomiędzy spółkami w okresie dwóch lat przed dniem nabycia udziałów (akcji). Nie jest możliwe także skorzystanie z ulgi w przypadku przejęcia spółki prowadzącej działalność finansową. Spółka przejmowana nie może mieć siedziby w raju podatkowym lub w kraju, z którym nie wymienia się informacji podatkowych.
Jeżeli po nabyciu udziałów lub akcji zostaną one zbyte w ciągu 3 lat lub działalność podatnika zakończy się, ulgę należy „zwrócić” poprzez odpowiednie zwiększenie podstawy opodatkowania.
